Tintoretto

Tintoretto (1518–1594), asıl adı Jacopo Robusti olan, büyük ölçekli dinsel resimleri, hareketli figürleri ve sert ışık-gölge karşıtlıklarıyla tanınan Venedikli Geç Rönesans ressamıdır. 1518'de (bazı kaynaklara göre 1519'da) Venedik'te doğdu, 31 Mayıs 1594'te yine Venedik'te öldü.

Babası Giovanni Battista Robusti bir kumaş boyacısıydı (tintore); «küçük boyacı» anlamına gelen Tintoretto lakabı buradan gelir. Biyografisini yazan Carlo Ridolfi'ye göre gençliğinde Tiziano'nun (Titian) atölyesine girdi, ancak Tiziano birkaç gün sonra onu atölyeden gönderdi. Ridolfi, atölyesinin duvarında «Michelangelo'nun çizimi, Tiziano'nun rengi» sözünün yazılı olduğunu aktarır.

1539'da artık bağımsız bir usta olarak anılıyordu. 1548'de Scuola Grande di San Marco için yaptığı Köle Mucizesi ile tanındı. 1550 civarında Faustina de Vescovi ile evlendi; çocuklarından Marietta, Domenico ve Marco da atölyesinde çalıştı. 1564'te Scuola Grande di San Rocco için çalışmaya başladı ve 1587'ye kadar binanın salonları için elliden fazla resim yaptı. Son yıllarında Doçlar Sarayı'ndaki Büyük Konsey Salonu için Cennet'i, San Giorgio Maggiore Kilisesi için Son Akşam Yemeği'ni tamamladı. Hayatının neredeyse tamamını Venedik'te geçirdi ve Madonna dell'Orto Kilisesi'ne gömüldü.

Tintoretto, Venedik Okulu'nun Tiziano ve Veronese ile birlikte anılan büyük ustalarındandır; üslubu Maniyerizm ile ilişkilendirilir. Hızlı fırça işçiliği, çapraz kurulan kompozisyonları ve sahneyi tiyatro ışığı gibi aydınlatan karanlık zeminleriyle tanınır.

Köle Mucizesi (Miracolo dello schiavo, 1548), Aziz Markus'un gökten inerek işkence edilmek üzere olan bir köleyi kurtarışını anlatır ve Venedik'teki Gallerie dell'Accademia'dadır. Susanna ve İhtiyarlar (yaklaşık 1555–1556) Viyana'daki Kunsthistorisches Museum'da, Samanyolu'nun Kökeni (yaklaşık 1575) Londra'daki Ulusal Galeri'dedir.

Scuola Grande di San Rocco'daki dizi bugün de yapıldığı binada görülebilir; Sala dell'Albergo'nun bir duvarını boydan boya kaplayan Çarmıha Germe (1565) dizinin en bilinen resmidir. Doçlar Sarayı'ndaki Cennet (Il Paradiso, yaklaşık 1588–1592), tuval üzerine yağlı boyayla yapılmış en büyük resimler arasında sayılır. San Giorgio Maggiore Kilisesi'ndeki Son Akşam Yemeği (1592–1594), masayı sahneye çapraz yerleştirerek ve ışığı bir kandilden ve İsa'nın halesinden yayarak klasik kompozisyondan ayrılır; resim bugün de kilisenin içindedir.

Tintoretto'nun üslubu, İtalyan Rönesans resmine getirdiği dramatik ve dinamik yaklaşımla dikkat çeker. Venedik Okulu'nun önde gelen ressamlarından biri olan sanatçı, eserlerinde güçlü ışık-gölge kullanımı, hareketli figürler ve cesur perspektif kurgularıyla öne çıkmıştır. Michelangelo'nun anatomik figür anlayışını Tiziano'nun renk kullanımıyla birleştiren Tintoretto, kendine özgü bir resim dili oluşturmuştur. Özellikle büyük ölçekli dinsel kompozisyonlarında derinlik hissi ve dramatik atmosfer ön plana çıkar. Hızlı fırça darbeleriyle sahnelerine canlılık kazandırmıştır. “Son Akşam Yemeği” gibi eserlerinde klasik Rönesans düzeninden uzaklaşarak daha teatral ve duygusal bir yaklaşım benimsemiştir. Tintoretto'nun sanatı, Barok resmin gelişimine ilham veren örnekler arasında gösterilir.

Tintoretto çoğu zaman koyu tonlu bir zemin üzerinde çalışırdı; açık tonları bu zeminin üstüne hızlı ve kalın fırça darbeleriyle yerleştirirdi. Ridolfi'ye göre ışığın figürlere nasıl düştüğünü, küçük balmumu figürleri yerleştirdiği sahne kutularında denerdi. Koyu zemini hazırlamak için Winsor & Newton Artists' yağlı boya serisinden Transparent Brown Oxide ya da Raw Umber, figürlerdeki sıcak tonlar için Venetian Red kullanılabilir. Işığın en parlak noktaları Flake White Hue, en derin gölgeler Ivory Black ile kurulabilir.